StudyTunnel Logo
StudyTunnel
by BhamuIntelli Systems LLP

Home

School

CBSE

Class 10

Sanskrit – Abhyaswaan Bhav

Samasa

Samasa

Action PlanNotesMock-Test
Study Action Plan (Sorted by Difficulty)
अव्ययीभावसमासः
Accuracy: 0%
Total Attempted0
Total Correct0
Total Incorrect0
Difficulty Level:
High
कर्मधारयसमासः
Accuracy: 0%
Total Attempted0
Total Correct0
Total Incorrect0
Difficulty Level:
High
तत्पुरुषसमासः
Accuracy: 0%
Total Attempted0
Total Correct0
Total Incorrect0
Difficulty Level:
High
द्वन्द्वसमासः
Accuracy: 0%
Total Attempted0
Total Correct0
Total Incorrect0
Difficulty Level:
High
द्विगुसमासः
Accuracy: 0%
Total Attempted0
Total Correct0
Total Incorrect0
Difficulty Level:
High
बहुव्रीहिसमासः
Accuracy: 0%
Total Attempted0
Total Correct0
Total Incorrect0
Difficulty Level:
High
समास
Accuracy: 0%
Total Attempted0
Total Correct0
Total Incorrect0
Difficulty Level:
High

Learning Objectives

Top

Learning Objectives

  • समासानां प्रकारान् चतुर्धा अवगन्तुं।
    • अव्ययीभावसमासस्य लक्षणानि च उदाहरणानि ज्ञातुं।
    • तत्पुरुषसमासस्य भेदान् च लक्षणानि विवेचितुं।
    • द्वन्द्वसमासे पदानां समानमहत्त्वं अवबोधयितुं।
    • बहुव्रीहिसमासे अन्यपदप्रधानत्वं विश्लेषयितुं।
  • समासविग्रहं कर्तुं कौशलं प्राप्तुं।
  • समासानां प्रयोगेण वाक्येषु अर्थं स्पष्टं कर्तुं।

Practice, Analyze & Improve

Dont just read—test your knowledge! Unlock the Student Workspace to take chapter tests and get instant performance insights.

Deep Analytics

Peer Comparison

Track Progress

Claim Free Account100% Free • No credit card required

Revision Notes & Summary

Top

अध्याय नोट्स

समास

समासः शब्दानां संक्षिप्तरूपेण योजनेन निर्मितः। मुख्यतया चतुर्धा विभक्तः: अव्ययीभावः, तत्पुरुषः, द्वन्द्वः, बहुव्रीहिः।

अव्ययीभावसमासः

  • अव्ययीभावसमासः पूर्वपदप्रधानः भवति। पूर्वपदं अव्ययम् वा उपसर्गः अस्ति।
  • उदाहरणानि:
    • यथामति = मतिम् अनतिक्रम्य
    • अनुगुणम् = गुणानाम् अनुरूपम्
    • निर्विघ्नम् = विघ्नानाम् अभावः

तत्पुरुषसमासः

  • तत्पुरुषसमासे प्रथमपदं विभक्त्यन्तं भवति। द्वितीयपदं प्रधानं।
  • उदाहरणानि:
    • ग्रामगतः = ग्रामं गतः (द्वितीया-तत्पुरुषः)
    • कालिदासलिखितम् = कालिदासेन लिखितम् (तृतीया-तत्पुरुषः)
    • गृहपति: = गृहस्य पतिः (षष्ठी - तत्पुरुषः)

द्वन्द्वसमासः

  • द्वन्द्वसमासे सर्वाणि पदानि समानं महत्वं वहन्ति। एकवचनं वा बहुवचनं भवति।
  • उदाहरणानि:
    • रामलक्ष्मणौ = राम: च लक्ष्मण: च
    • पुत्रपौत्रं = पुत्र: च पौत्रः च

बहुव्रीहिसमासः

  • बहुव्रीहिसमासः अन्यपदप्रधानः। द्वे पदे मिलित्वा अन्यपदं सङ्केतयतः।
  • उदाहरणानि:
    • चतुर्मुखः = चत्वारि मुखानि यस्य सः
    • चन्द्रमुखी = चन्द्र: इव मुखम्

कर्मधारयसमासः

  • कर्मधारयसमासे विशेषणविशेष्ययोः वा उपमानोपमेययोः प्रयोगः।
  • उदाहरणानि:
    • कृष्णसर्पः = कृष्ण: च एष: सर्पः
    • महावृक्षः = महान् च अयं वृक्षः

द्विगुसमासः

  • द्विगुसमासे सङ्ख्यावाचकः प्रथमपदः। समाहारस्य बोधं कारयति।
  • उदाहरणानि:
    • नवरात्रम् = नवानां रात्रीणां समाहारः
    • पञ्चवटी = पञ्चानां वटानां समाहारः
Do you belong in the Top 10%?

Our analytics show that most students struggle with specific concepts in Samasa. Take a free diagnostic test to generate your personal Learning DNA profile.

Practice Test – MCQs, True/False

Top
AI Learning Assistant
Top

I can help you understand Samasa better. Ask me anything!

Summarize the main points of Samasa.
What are the most important terms to remember here?
Explain this concept like I'm five.
Give me a quick 3-question practice quiz.
StudyTunnel Methodology

We dont just provide random mock tests. Our AI-driven, phase-wise learning system is designed to guarantee mastery from your first chapter to your final exam.

1
Master the Concepts

Start with chapter notes, formulas, and common exam mistakes. Practice with thousands of MCQs, True/False, and Descriptive questions with instant solutions.

2
Conquer Boss Exams

Once you master individual chapters, unlock Phase-wise Boss Exams. These milestone tests simulate the actual exam environment to test your retention across multiple subjects.

3
The Redemption Arena

The ultimate learning hack. Our AI tracks every mistake you make and dynamically generates custom tests targeting your weak points until you achieve 100% accuracy.