गोदोहनम्
घटनाक्रम
- (क) सा सखीभिः सह तीर्थयात्रायै काशीविश्वनाथमन्दिरं गच्छति।
- (ख) उभौ नन्दिन्याः सर्वविधपरिचर्यां कुरुतः।
- (ग) उमा मासान्ते उत्सवार्थं दुग्धस्य आवश्यकताविषये चन्दनं सूचयति।
- (घ) मल्लिका पूजार्थं मोदकानि रचयति।
- (ङ) उत्सवदिने यदा दोग्धुं प्रयत्नं करोति तदा नन्दिनी पादेन प्रहरति।
- (च) कार्याणि समये करणीयानि इति चन्दनः नन्दिन्याः पादप्रहारेण अवगच्छति।
- (छ) चन्दनः उत्सवसमये अधिकं दुग्धं प्राप्तुं मासपर्यन्तं दोहनं न करोति।
- (ज) चन्दनस्य पत्नी तीर्थयात्रां समाप्य गृहं प्रत्यागच्छति।
शब्दार्थाः
- Cow: धेनुः
- In low volume: निम्नस्वरेण
- Attractive: मनोहरः
- Stop: विरम
- Pilgrimage: धर्मयात्राम्
भाव-विस्तारः
- बुद्धिमान व्यक्ति उपाय पर विचार करते हुए अपाय अर्थात् उपाय से होने वाली हानि के विषय में भी सोचे।
- यथासमय किया हुआ कार्य ही फलदायी होता है।
पाठ का संदेश
- कोई भी कार्य यदि नियत समय पर न करके कई दिनों के पश्चात् एक साथ करने के लिए संगृहीत किया जाता है तो उससे होने वाला लाभ-हानि में परिवर्तित हो सकता है।
- हमें सदैव अपने सभी कार्य यथासमय करने के लिए प्रयत्नशील रहना चाहिए।